Wat verandert er als de SDE stopt?
De SDE is een exploitatiesubsidie: u krijgt subsidie zolang uw turbine stroom levert, voor een vaste periode. Volgens RVO is dat 12 of 15 jaar, afhankelijk van de categorie waarin u subsidie aanvroeg. De precieze einddatum staat in uw beschikking, het besluit waarmee RVO uw subsidie toekende.
Tijdens de SDE vulde de subsidie de marktprijs aan. Daarna valt die aanvulling weg. Uw inkomsten hangen dan helemaal af van de stroomprijs op het moment dat u levert. Uren met een lage prijs tellen zwaarder mee, en bij een negatieve prijs kan leveren u zelfs geld kosten.
Uw turbine is dan meestal ook al wat ouder. Volgens RVO gaat een windturbine gemiddeld 15 tot 25 jaar mee. RVO maakt onderscheid tussen de technische levensduur (hoe lang de turbine veilig kan draaien) en de economische levensduur (hoe lang ze winst oplevert). Die laatste is vaak korter, omdat onderhoud duurder wordt naarmate de turbine ouder wordt.
Wat verandert er niet?
De SDE-beschikking regelt alleen de subsidie. Uw omgevingsvergunning, uw grondcontract en uw aansluit- en transportovereenkomst lopen daarvan los en gelden dus ook na de SDE. Dat is goed nieuws, want juist die drie bepalen wat u daarna nog kunt doen.
Het is daarom verstandig om ze nu naast elkaar te leggen. Ziet u dat de vergunning of het grondcontract eerder afloopt dan uw SDE, dan bepaalt dat de keuze meer dan de stroomprijs.
Wat blijft waardevol: uw aansluiting
Uw aansluiting is gebouwd voor het hoogste vermogen van uw turbine. Dat vermogen haalt u alleen bij harde wind. Bij weinig wind of windstilte blijft een groot deel van de capaciteit ongebruikt.
Ter vergelijking: ons eigen zonnepark in Dalfsen benutte in 2024 maar 9% van wat zijn aansluiting van 6 MW kan doorgeven. Een windturbine heeft een ander profiel, maar ook daar ligt bij weinig wind veel ruimte op de aansluiting open.
Die ruimte is schaars. Volgens Netbeheer Nederland stonden eind 2025 bij de regionale netbeheerders ongeveer 8.700 aanvragen voor invoeding op de wachtlijst, samen goed voor 5.027 MW. In volle gebieden kan het wachten volgens Netbeheer Nederland oplopen tot 10 jaar. Een bestaande aansluiting is daarom een van de waardevolste onderdelen van uw locatie.
Uw mogelijkheden na de SDE
RVO noemt als opties aan het eind van de levensduur: ontmantelen, de levensduur verlengen, de turbine vervangen (repowering) en verkopen. In de praktijk komen daar nog verhuren en een batterij bij. De keuzes sluiten elkaar niet altijd uit.
- Doordraaien op de marktprijs. U verkoopt uw stroom via een energiehandelaar of een afnamecontract. Spreek dan ook af wat er gebeurt bij negatieve prijzen.
- Een batterij erbij. Een batterij op dezelfde aansluiting gebruikt de ruimte die uw turbine laat liggen. Uw turbine draait gewoon door.
- Verhuren. U verhuurt de turbine of de locatie aan een partij die het beheer en het risico overneemt.
- Vervangen door een nieuwe turbine (repowering). Dat vraagt een nieuwe vergunning en vaak een lange voorbereiding.
- Stoppen en afbreken. Let op: zegt u de aansluiting op, dan is die ruimte op het net weg. In een gebied met netcongestie krijgt u haar niet zomaar terug.
In welke volgorde beslist u?
Wij raden aan om de vragen in deze volgorde langs te lopen:
- Wanneer stopt uw SDE precies? Kijk in uw beschikking.
- Hoe is de technische staat van de turbine, en hoe lang kan hij nog veilig draaien? Laat dit zo nodig inspecteren.
- Wat staat er in uw vergunning en in het omgevingsplan over hoe lang de turbine mag blijven staan? Volgens RVO stellen gemeenten en provincies steeds vaker voorwaarden aan het afbreken van oude turbines, zoals wie dat betaalt.
- Wat is de capaciteit van uw aansluiting, en wat staat er in uw aansluit- en transportovereenkomst?
- Pas daarna: welke van de vijf richtingen past bij u, en kunt u er twee combineren?
Hoe een batterij bij uw windturbine werkt
De batterij laadt als er veel wind is en stroom weinig waard is, of als er ruimte over is op de aansluiting. Ze levert terug als er vraag is: bij windstilte, 's avonds of 's nachts. Uw windstroom gaat altijd voor.
De netbeheerder moet het gezamenlijke gebruik van de aansluiting goedkeuren. In gebieden met netcongestie mag dat het bestaande transportvermogen niet verhogen. Daarom past een batterij juist goed: ze gebruikt de ruimte die er al is. Netbeheerders stellen daar eigen voorwaarden aan. Enexis sluit bijvoorbeeld batterijen van meer dan 1 MW alleen congestieneutraal aan, met een extra contract waarmee het vermogen de dag voor een verwachte drukte kan worden beperkt. Heeft uw aansluiting genoeg transportvermogen, dan hoeft u volgens Enexis meestal alleen de batterij te melden.
Is de batterij van een andere partij dan de turbine, dan gaat het om het delen van een aansluiting (cable pooling). Sinds 1 januari 2026 staat dat in de Energiewet, ook voor opslag.
Bij ons model ligt de investering bij ons. U ontvangt een vaste jaarlijkse vergoeding, vooraf vastgelegd. Gaat het project niet door, dan kost het u niets, en aan het einde verwijderen wij de batterij weer.