Het verschil in het kort
Beide routes lossen hetzelfde probleem op: het net is vol, maar veel aansluitingen worden maar deels gebruikt. Ze doen dat op een andere manier.
Bij cable pooling is er één fysieke aansluiting. Meerdere installaties, bijvoorbeeld een turbine en een batterij, zijn daarop aangesloten en gedragen zich naar de netbeheerder als één aangeslotene. Bij een GTO blijven er meerdere aansluitingen. Alleen het recht om stroom te transporteren wordt samengevoegd.
Cable pooling in het kort
Cable pooling staat in de Energiewet, artikel 1.4 derde lid, en in het Energiebesluit. De regels in een rij:
- Twee of meer installaties op land delen één aansluiting en tellen voor de wet als één installatie.
- Ze liggen in elkaars directe nabijheid.
- De aansluiting is minimaal 100 kVA groot en er zijn hoogstens vier installaties (WOZ-objecten).
- De eigenaren vragen de aansluiting samen aan en sluiten samen één aansluit- en transportovereenkomst af.
- In een gebied met netcongestie mag de gezamenlijke aanvraag het bestaande transportvermogen niet verhogen.
- De partijen moeten de cable pooling melden bij de ACM.
GTO in het kort
De GTO staat in de Netcode elektriciteit, op grond van een ACM-besluit van 11 december 2025. De hoofdpunten:
- Minstens twee grootverbruikers sluiten samen één transportovereenkomst. Ze houden elk hun eigen aansluiting.
- Alle aansluitingen zitten op hetzelfde deel van het net, bijvoorbeeld dezelfde middenspanningsrail.
- Het eigen transportrecht vervalt. In plaats daarvan krijgt de groep een gezamenlijk vermogen, dat de netbeheerder vaststelt.
- De groep wijst één gemachtigde aan en moet zelf waarborgen dat zij binnen het vermogen blijft.
- Netbeheerders mogen een GTO aanbieden en moeten dat vanaf 1 januari 2027.
Welke route past wanneer?
Dit zijn de situaties waarin elke route voor de hand ligt:
- Cable pooling past als u een aansluiting hebt (bijvoorbeeld bij uw turbine of zonnepark) en er een batterij of een tweede installatie op dezelfde plek bij komt. Het gaat om twee tot vier installaties en de aansluiting is minstens 100 kVA.
- Een GTO past als meerdere bedrijven op hetzelfde deel van het net elk een eigen aansluiting houden en samen ruimte willen delen, zoals op een bedrijventerrein of in een energiehub.
- Geen van beide is nodig als de batterij van dezelfde eigenaar is als het park, op hetzelfde perceel staat en achter de bestaande meter komt. De netbeheerder moet dan wel op de hoogte zijn en uw transportovereenkomst blijft bepalend.
Mag cable pooling met een batterij? De stand in 2026
Hierover vindt u tegenstrijdige berichten. Dat komt doordat de regels zijn veranderd.
In juni 2024 schreef een advocatenkantoor dat de cable-pooling-uitzondering toen nog beperkt was tot zonne- en windparken. Het wetsvoorstel dat opslag had toegevoegd was door de Eerste Kamer verworpen. Dat klopte op dat moment. In november 2024 kondigde de ACM aan dat zij vooruitlopend op de Energiewet ook batterijen liet meedoen. Vakmedia meldden dat als groen licht.
Nu geldt: de Energiewet is sinds 1 januari 2026 van kracht. Artikel 1.4 derde lid spreekt over twee of meer installaties op land, zonder die te beperken tot wind of zon. Het Energiebesluit stelt de grens op 100 kVA en hoogstens vier installaties. De oude grens van 2 MVA is dus vervallen. De ACM schrijft op haar meldpagina uitdrukkelijk dat ook batterijen onder de regeling vallen, en RVO noemt opslag zoals batterijen als een van de installaties die een aansluiting kunnen delen (pagina gecontroleerd op 3 juli 2026).
Eén ding blijft belangrijk. De deelnemers moeten zich gedragen als één aangeslotene en hun installaties als één installatie beheren. Het Energiebesluit legt uit dat de gedeelde aansluiting anders feitelijk een gesloten distributiesysteem wordt, met veel extra regels. Leg daarom in uw onderlinge overeenkomst vast hoe u gezamenlijk stuurt en contracteert.
Wat legt u onderling vast?
Bij beide routes werkt u samen met anderen. Schrijf de afspraken daarom op, ook als de netbeheerder er niet om vraagt.
- Cable pooling: hoe kosten en opbrengsten van de gedeelde aansluiting worden verdeeld, wie de energiebelasting betaalt, wat er gebeurt als de aansluiting vol is en wie dan zijn vermogen terugregelt. Als u SDE-subsidie ontvangt, moet de stroom van elke installatie volgens RVO apart worden gemeten.
- GTO: wie hoeveel van het groepsvermogen mag gebruiken, hoe u samen binnen dat vermogen blijft, wie de gemachtigde is en wat er gebeurt als iemand toetreedt of vertrekt.
Wat vraagt de netbeheerder?
Per route vraagt de netbeheerder iets anders:
- Bij cable pooling: een gezamenlijke aanvraag, een toets of aan de voorwaarden is voldaan, en daarna een nieuwe gezamenlijke aansluit- en transportovereenkomst. Voor de ACM-melding hebt u deze overeenkomst nodig, een overzicht van de kadastrale percelen en de onderlinge afspraken. De melding geeft geen rechten. RVO raadt het modelcontract van Invest-NL aan voor de onderlinge afspraken.
- Bij een GTO: een verzoek van de gemachtigde namens de hele groep, een toets of het net veilig en betrouwbaar blijft, gegevens over uw netgebruik en uw plannen, en een meetinrichting op elke aansluiting. De netbeheerder kan een bovengrens of een technische voorziening eisen. U vult dit aan met onderlinge afspraken over wie wat gebruikt en wie vertrekt met welk vermogen.